Máy chiết rót & đóng gói
Chiết rót nước trà và đồ uống nhạy oxy: Nhiệt độ, trình tự và cách chọn thiết bị
Chiết rót nước trà không giống chiết rót nước tinh khiết. Trà có màu, có hương, có mức chất lượng cảm quan xác định riêng, và dễ bị oxy hóa khi tiếp xúc với không khí. Một lô trà được pha cẩn thận vẫn có thể bị đánh mất phần hương và màu chỉ vì khâu chiết rót làm sai: chiết quá chậm để hương bay bớt, chiết ở nhiệt độ không đồng đều làm chất lượng chai này khác chai kia, hoặc chai lẫn không khí tạo bọt khó nhìn thấy ở miệng chai.
Bài viết gồm năm phần: những khác biệt giữa nước trà và các loại đồ uống thông thường, hai hướng chiết nóng và chiết thường, cách tổ chức khâu pha trước khi đến khâu chiết, cách tính công suất ngay từ khâu pha, cùng những câu hỏi xưởng hay gặp. Thông số của từng mẫu máy vẫn cần đối chiếu với nhà sản xuất; bài này tập trung phần tổ chức quy trình.
Nước trà và đồ uống nhạy oxy cần gì khác đồ uống thông thường
- Mức oxy hóa của sản phẩm: cùng loại trà nếu tiếp xúc nhiều với không khí làm hương bay nhanh; thời gian tiếp xúc càng dài, màu và mùi càng suy giảm. Vì vậy, khâu chiết cần ghép với khâu bít cổ chai sớm nhất mà bộ thiết bị cho phép; chai để hở lâu sẽ nhanh mất màu.
- Nhiệt độ chiết cần được giữ đúng: nước trà mất màu nếu được chiết ở nhiệt thấp hơn mục tiêu pha; khi xưởng có đa dạng nhiều mức nhiệt, cần phân loại và chia nhóm cho ứng các trình tự của riêng từng lô.
- Các phụ gia thêm phải được cân chuẩn: đường, phụ gia hương, phụ gia màu mỗi lần thêm phải được cân chuẩn, tránh pha dựa vào cảm tính; các phần phụ gia nặng hoặc nhẹ đều thể hiện ngay trong chai bằng màu hoặc vị khác thường.
- Chai chứa phải chịu nhiệt và phù hợp từng tải: chai thủy tinh hoặc chai PET chịu nhiệt cho phần trà nóng; chai thường chỉ dùng cho trà ở nhiệt thấp, tránh để chai dễ biến dạng khi sản phẩm nóng đi vào đến cổ chai.
Hai hướng chiết nóng và chiết thường
- Chiết nóng gia nhiệt chân không: nước trà được pha nóng và chiết ngay ở mức nhiệt cao, sau đó bít chai kín ngay để giảm phần không khí trong cổ chai. Cách này giữ hương tốt nhưng thiết bị phải chịu nhiệt, bao bì cũng phải chịu nhiệt. Dòng thiết bị tương tự được trình bày trong bài chiết rót nóng gia nhiệt chân không.
- Chiết thường ở mức nhiệt thấp: trà được pha trước, làm lạnh về mức nhiệt thường rồi mới chiết. Cách này dễ hơn về thiết bị, hợp với dây chuyền nước uống thông thường, nhưng khâu pha và khâu chiết phải gói trong cùng một ca để hương không bay. Tham khảo dòng máy chiết rót nước uống đóng chai cho nhóm nước uống đa dạng.
Nhiều xưởng nhỏ bắt đầu từ hướng chiết thường vì thiết bị đơn giản hơn. Tuy vậy, nếu sản phẩm chủ lực là trà xanh hoặc trà trái cây cần giữ hương, hướng chiết nóng thường giữ chất lượng tốt hơn. Quyết định chọn hướng nào nên dựa trên loại sản phẩm bạn định làm, sau đó mới nói đến chi phí thiết bị.
Nếu chưa chắc chắn, hãy chạy thử cả hai cách trên phần lô nhỏ của chính sản phẩm của bạn: so sánh màu và hương giữa lô chiết nóng và lô chiết thường sau vài ngày lưu kho. Kết quả chạy thử nói nhiều hơn mọi so sánh lý thuyết, vì cùng một công thức trà nhưng phản ứng với nhiệt khác nhau giữa các loại trà.
Chuẩn bị khâu trước chiết cho nước trà
- Pha trà theo lô, ghi giờ và nhiệt độ: mỗi lần sắc trà ghi giờ bắt đầu, thời gian sắc, nhiệt độ giữ. Các ghi chép này làm ngay tại khâu pha, giúp các lô chiết sau có chất lượng gần như nhau.
- Không pha gộp lô trà để dành sang ca sau: lô trà nên được chiết hết trong cùng một ca pha. Trà để sang ca khác là nguyên nhân chai mất hương hoặc lệch màu, dù công thức pha giống nhau; cách lưu lô dễ phát sinh lỗi mà bạn không thấy trên bao bì.
- Dùng bồn inox cho phần trà nóng: bồn nhựa không khuyến khích cho trà nóng vì nhiệt dễ làm chai lệch mùi; bồn inox giữ nhiệt đều, dễ rửa giữa các lô và an toàn hơn về vệ sinh.
- Đường ống ngắn từ bồn đến máy: trà chảy chậm hơn nước tinh khiết và dễ đọng ở các chỗ cong; đường ngắn cũng giúp giữ nhiệt và giảm phần rửa giữa hai lô.
- Chuẩn bị pha lô kế đúng thời điểm: nếu thời gian chiết một lô kéo dài qua nửa ca, lô kế nên được pha xong ngay trước khi lô đó kết thúc; việc pha khi máy đã dừng là lúc lãng phí thời gian nhất trong ca.
Tính công suất liền khâu pha và khâu chiết
Khâu pha và khâu chiết không tính riêng. Khi chọn công suất thiết bị, hãy tính cả phần thời gian pha cùng với thiết lập chai trên dây chuyền:
- Thời gian pha nhỏ hơn thời gian chiết: nếu pha chậm hơn chiết, máy chiết phải chờ bồn; thời gian bao nhiêu cũng trả vào sản lượng chạy thật của ca. Cách tính tổng thời gian đang được trình bày trong bài dây chuyền chiết rót nước đóng chai.
- Bồn cấp dự phòng cho bồn trộn một lô: chuẩn đủ cặp bồn cho liên tiếp hai lô, không tính chung bồn cấp với các ca trước.
- Đồng bộ nhiệt cho phần chai: chuẩn đúng nhiệt giữ cho danh mục trọng của xưởng; cân định mức bồn mỗi ca với nhiệt mục tiêu cụ thể của từng lô nước trà.
- Tính cả thời gian rửa giữa hai lô: phần rửa bồn và đường ống giữa lô trà này sang lô kia thường dài hơn nước tinh khiết; đưa phần thời gian này vào bảng tính công suất thay vì để ra ngoài kế hoạch.
Điểm kiểm sau khi chiết cho nước trà
- Soi màu theo từng ca: đối chiếu màu chai mẫu giữa đầu ca, giữa ca, cuối ca; nếu thấy lệch màu rõ, rà lại nhiệt đặt ở khâu pha ngay khi thấy, không để ca chạy hết mới xử lý.
- Kiểm mức chai và hình chai: cân chai để kiểm mức chiết, cùng lúc nhìn cổ chai xem nắp nằm tròn và không lệch; chai trà có thể bị nhăn cổ nếu chai chịu nhiệt quá cao trong khi chiết.
- Kiểm độ kín cổ chai: phần trà có các thành phần dễ bay hơi; chai bít kín giúp giữ trọng lượng và hương giữa các lô nhìn chung ổn hơn, mở thử vài chai mẫu ngay đầu để phát hiện rỉ sớm.
- Ghi lô và giờ pha của từng lô trà: phần pha trà có các yếu tố theo nhiệt độ, ghi rõ giờ pha cùng nhiệt độ cho từng lô trà giúp truy xuất sau; chuẩn hóa theo từng lô giúp giữ chất lượng tương tự nhau.
Câu hỏi thường gặp
Trà nóng có dùng được máy chiết thông thường không?
Không hoàn toàn. Trà nóng cần phần tiếp xúc sản phẩm chịu nhiệt, đầu rót và van giữ nhiệt đúng chuẩn, máy chiết thông thường khó đủ cho phần nóng; bao bì cũng dễ bị biến dạng nếu nhiệt chiết cao. Nếu chạy trà nóng trên thiết bị thông thường, kiểm tra mức nhiệt tối đa của phần tiếp xúc trước mỗi lô. Chi tiết cơ cấu từng dạng thiết bị được nói trong bài máy chiết rót là gì.
Chai bị bọt nhiều sau khi chiết, xử lý thế nào?
Bọt hay gặp ở hai nguồn: đường chuyển có chỗ cong hoặc bơm hút gần cạn bồn cho không khí vào, và tốc độ bơm quá nhanh làm sản phẩm sục khí; rà lại phần hút, thay đường ống ngắn hơn và giảm tốc bơm theo từng lần thử.
Trà có hương giữ được lâu hơn phải làm gì?
Giữ nhiệt pha ổn định, chiết đúng nhịp không kéo dài, bít chai sớm và hạn chế phần không khí trong cổ chai; ở nhóm sản lượng lớn, thiết bị tự động như máy chiết rót chai tự động 6 trong 1 APS15000 giúp ổn định nhịp chiết và phần bít chai.
Kết luận
Nước trà và các loại đồ uống nhạy oxy cần thêm quan tâm ở khâu trước máy chiết: giữ nhiệt đúng mức, chuẩn hóa lô theo giờ, đường ống ngắn và bít chai sớm. Không cần đầu tư lớn ngay từ đầu; bắt tay theo trình tự chuẩn là cách dễ bắt đầu và nâng cấp dần về thiết bị sau. Khi sản lượng tăng, phần tự động hóa khâu chiết và bít chai giúp giữ chất lượng ổn định hơn giữa các ca.
An Đạt Phát cung cấp dòng máy chiết rót chai tự động 6 trong 1 APS15000, dây chuyền chiết rót nước đóng chai và danh mục máy chiết rót, xem thêm các công trình thực tế. Liên hệ hotline 0988.985.126 / maydaviensach@gmail.com để tư vấn theo loại trà, bao bì chiết và thiết bị của bạn.
